طرز تهیه نان خرمایی
- یاسرقاسمی
- بدون دیدگاه
دستور پخت خانگی
طرز تهیه نان خرمایی مرحله به مرحله + ۴ نکته طلایی
دستور خانگی نرم و خوشمزه با عطر دارچین و هل
📖
مقدمه
اگر به دنبال یک دستور ساده و کامل برای طرز تهیه نان خرمایی هستید، این مدل خانگی با خمیرمایه میتواند انتخاب مناسبی برای یک شیرینی نرم، خوشعطر و مغزدار باشد. ترکیب خمیر لطیف با خرما، گردو، دارچین و هل، نان خرمایی را برای صبحانه، عصرانه و پذیرایی مناسب میکند.
نان خرمایی مدلهای مختلفی دارد. برای مثال، در بسیاری از دستورهای سنتی نان خرمایی کرمانشاهی از ماست، کره و بیکینگپودر استفاده میشود، اما در این دستور خمیرمایه به کار میرود تا بافت نان حالت نرم و نانی داشته باشد. بنابراین اگر به دنبال یک دستور خانگی خمیرمایهای هستید، مراحل زیر را قدمبهقدم انجام دهید.
خرما مجول
⏱️
دستور سریع نان خرمایی
اگر میخواهید قبل از شروع، یک نمای کلی از دستور داشته باشید، جدول زیر زمان و مقدارهای اصلی را یکجا نشان میدهد. برای نتیجه بهتر، به جای اضافه کردن آرد تا رسیدن به یک عدد مشخص، بافت خمیر را ملاک قرار دهید؛ چون میزان جذب آردها با هم متفاوت است.
🥣
مواد لازم نان خرمایی
قبل از شروع، همه مواد را اندازهگیری و آماده کنید تا هنگام تهیه خمیر مجبور به حدس زدن مقدارها نباشید. مقدار آرد بهصورت بازهای نوشته شده، چون ممکن است یک نوع آرد نسبت به نوع دیگر مایعات بیشتری جذب کند. هدف، رسیدن به خمیری نرم و قابل شکلدادن است، نه مصرف کردن تمام آرد موجود در دستور.
| ماده اولیه | مقدار |
|---|---|
| آرد سفید | ۴۰۰ تا ۴۳۰ گرم |
| شیر ولرم | ۲۴۰ تا ۲۶۰ میلیلیتر |
| تخممرغ | ۱ عدد |
| کره نرم | ۵۰ گرم |
| شکر | ۴۰ گرم |
| خمیرمایه فوری | ۷ گرم |
| نمک | نصف قاشق چایخوری |
| خرما بدون هسته | ۲۵۰ گرم |
| گردوی خرد شده | ۵۰ گرم |
| دارچین | ۱ قاشق چایخوری |
| پودر هل | نصف قاشق چایخوری |
| زرده تخممرغ (رومال) | ۱ عدد |
| شیر (رومال) | ۱ قاشق چایخوری |
| کنجد | به مقدار لازم |
💡 با این مقدار مواد، حدود ۱۰ تا ۱۲ نان خرمایی متوسط آماده میشود. برای هر نان حدود ۲۵ گرم از مواد میانی در نظر بگیرید.
خرمای کبکاب
👐
طرز تهیه خمیر نان خرمایی
خمیر، پایه اصلی این دستور است و بافت نهایی نان تا حد زیادی به همین مرحله بستگی دارد. خمیر نباید خشک و سفت باشد و در عین حال نباید آنقدر شل شود که هنگام پر کردن، شکل خود را از دست بدهد. به همین دلیل آرد را مرحلهبهمرحله اضافه کنید و زمانی که خمیر نرم و یکدست شد، اضافه کردن آرد را متوقف کنید.
آماده کردن خمیرمایه
شیر را کمی گرم کنید؛ شیر باید ولرم باشد و هنگام لمس کردن دست را نسوزاند. خمیرمایه فوری و یک قاشق از شکر را داخل شیر بریزید و چند دقیقه کنار بگذارید.
در یک کاسه جدا، تخممرغ، باقیمانده شکر و کره نرم را مخلوط کنید. سپس شیر و خمیرمایه را اضافه کنید و مواد را هم بزنید تا یکدست شوند.
گردو با پوست
اضافه کردن آرد و ورز دادن خمیر
آرد و نمک را با هم مخلوط کنید و کمکم داخل مواد بریزید. ابتدا با قاشق هم بزنید و وقتی خمیر شکل گرفت، آن را با دست ورز دهید.
حدود ۸ دقیقه ورز دادن برای یکدست شدن خمیر کافی است. اگر خمیر خیلی چسبناک بود، مقدار کمی آرد اضافه کنید؛ اما از اضافه کردن آرد زیاد خودداری کنید. خمیر مناسب نان خرمایی باید نرم، لطیف و انعطافپذیر باشد و فقط کمی به دست بچسبد.
از کجا بفهمیم خمیر نان خرمایی آماده است؟
وقتی خمیر نرم و کشسان شد و هنگام کشیدن به راحتی پاره نشد، میتوانید آن را برای استراحت کنار بگذارید. خمیر را داخل یک کاسه چربشده قرار دهید، روی آن را بپوشانید و حدود ۶۰ تا ۹۰ دقیقه در محیط نسبتاً گرم قرار دهید.
خمیر آماده باید تقریباً دو برابر شود. اگر محیط سرد باشد، ممکن است این مرحله بیشتر طول بکشد؛ بنابراین به جای نگاه کردن فقط به زمان، حجم خمیر را ملاک قرار دهید.
🌰
طرز تهیه مواد میانی نان خرمایی
مواد میانی باید نرم و قابل شکلدادن باشد تا بتوانید آن را به راحتی داخل خمیر قرار دهید، بدون اینکه از لبهها بیرون بزند. خرمای نرم معمولاً به مایع اضافه نیاز ندارد، اما اگر خرما خشک باشد، باید ابتدا کمی نرم شود و رطوبت اضافی آن گرفته شود.
مغز گردو ایرانی
✨ آماده کردن خرما و گردو
هسته خرماها را جدا کنید و آنها را با چنگال یا غذاساز له کنید. اگر خرما خیلی خشک است، چند دقیقه در آب گرم قرار دهید و سپس کاملاً آبکش کنید.
در صورت خشک بودن خرما میتوانید یک قاشق غذاخوری کره به آن اضافه کنید و خرما را روی حرارت بسیار ملایم کمی نرم کنید. این کره برای همه خرماها لازم نیست و فقط زمانی استفاده میشود که خرما بافت خشک و سفت داشته باشد.
گردوی خرد شده، دارچین و هل را اضافه کنید و مواد را خوب مخلوط کنید. در پایان باید یک ترکیب نرم و منسجم داشته باشید که بتوانید آن را به ۱۰ تا ۱۲ قسمت تقسیم کنید.
🔥
طرز تهیه نان خرمایی در فر
بعد از اینکه خمیر به اندازه کافی استراحت کرد، وقت شکلدادن نانهاست. در این مرحله بهتر است اندازه چانهها یکسان باشد تا همه نانها تقریباً با زمان پخت مشابه آماده شوند. مواد میانی را هم از قبل تقسیم کنید تا هنگام پر کردن خمیر، مقدار مغز همه نانها تقریباً یکسان باشد.
پر کردن و شکل دادن نان خرمایی
خمیر را کمی ورز دهید تا هوای اضافی آن خارج شود و سپس آن را به ۱۰ تا ۱۲ قسمت تقسیم کنید. هر قسمت را با دست باز کنید و حدود ۲۵ گرم از مواد خرمایی را وسط آن قرار دهید.
لبههای خمیر را روی مواد جمع کنید و محل اتصال را کاملاً ببندید. سپس نان را به شکل گرد یا بیضی درآورید و کمی با دست پهن کنید.
نانها را روی سینی دارای کاغذ روغنی بچینید و بین آنها فاصله بگذارید. برای ایجاد ظاهر زیباتر میتوانید با چنگال یا قالب مخصوص روی نانها طرح ایجاد کنید.
استراحت دوم و رومال نان خرمایی
نانهای شکلدادهشده را ۱۵ تا ۲۰ دقیقه در دمای محیط استراحت دهید. در این مدت روی آنها را با پارچه تمیز یا پوشش سبک بپوشانید تا سطح خمیر خشک نشود و هنگام پخت ترک نخورد.
بعد از استراحت دوم، زرده تخممرغ را با یک قاشق چایخوری شیر مخلوط کنید و با برس روی نانها بمالید. در صورت تمایل کمی کنجد هم روی آنها بریزید.
مدت زمان و دمای پخت نان خرمایی
فر را از قبل روی دمای ۱۸۰ درجه سانتیگراد گرم کنید. سینی را در طبقه وسط قرار دهید و نانها را حدود ۱۸ تا ۲۲ دقیقه بپزید.
زمان دقیق پخت به اندازه نان و قدرت فر بستگی دارد. وقتی سطح نانها طلایی روشن شد و کف آنها نیز خودش را گرفت، میتوانید آنها را از فر خارج کنید. اگر نانها را بیشازاندازه در فر نگه دارید، احتمال خشک شدن بافت آنها بیشتر میشود.
از کجا بفهمیم نان خرمایی پخته شده است؟
سطح نان باید طلایی روشن شود و با لمس آرام، حالت خمیری نداشته باشد. برای اطمینان بیشتر میتوانید یکی از نانها را باز کنید؛ داخل آن نباید خمیر خام باقی مانده باشد.
💡
نکات مهم برای نان خرمایی نرم
نرم شدن نان خرمایی فقط به یک ماده خاص بستگی ندارد. مقدار آرد، استراحت مناسب، رطوبت خمیر و زمان پخت در کنار هم بافت نهایی را مشخص میکنند. چند نکته ساده میتواند جلوی بیشتر ایرادهای رایج را بگیرد.
آرد را یکباره اضافه نکنید
اگر همه آرد را از ابتدا داخل کاسه بریزید، ممکن است خمیر بیشازاندازه سفت شود. مقداری از آرد را نگه دارید و فقط در صورت نیاز اضافه کنید.
خمیر را بدون پوشش رها نکنید
اگر خمیر مدت زیادی در معرض هوا بماند، سطح آن خشک میشود و هنگام شکل دادن ترک میخورد. خمیر و چانهها را با پارچه بپوشانید.
مواد میانی را زیاد نریزید
برای هر نان متوسط حدود ۲۵ گرم مواد میانی کافی است. مغز زیاد میتواند باعث باز شدن درز نان در زمان پخت شود.
فر را از قبل گرم کنید
فر سرد باعث میشود نانها مدت بیشتری در معرض حرارت بمانند و احتمال خشک شدن آنها بیشتر شود.
❓
چرا نان خرمایی سفت میشود؟
اگر نان خرمایی بعد از پخت سفت شده است، ابتدا مقدار آرد را بررسی کنید. آرد بیشازاندازه یکی از دلایل رایج خشک شدن خمیر است. پخت طولانی نیز میتواند رطوبت خمیر را بیشازحد کاهش دهد.
برای داشتن نان نرم، خمیر را لطیف نگه دارید، زمان استراحت را کامل کنید و نانها را به محض رسیدن به رنگ مناسب از فر خارج کنید.
خرما خشک زاهدی
⚠️
چرا نان خرمایی ترک میخورد؟
ترک خوردن نان خرمایی معمولاً زمانی اتفاق میافتد که خمیر خشک شده باشد یا هنگام شکل دادن بیشازاندازه کشیده شود. اگر سطح خمیر در زمان آماده کردن چانهها خشک شد، روی آن را با پارچه بپوشانید.
همچنین مواد میانی را بیشازظرفیت خمیر قرار ندهید و لبههای نان را بعد از پر کردن کاملاً ببندید. این کار احتمال باز شدن نان و بیرون ریختن خرما را کمتر میکند.
🍳
طرز تهیه نان خرمایی بدون فر
اگر فر ندارید، میتوانید همین نان خرمایی را داخل تابه آماده کنید. روش تابهای به جنس تابه و شدت شعله وابسته است، بنابراین زمان پخت تقریبی است و باید وضعیت نان را هنگام پخت بررسی کنید.
کف تابه را با کاغذ روغنی بپوشانید و نانها را با فاصله داخل آن قرار دهید. تابه را روی شعلهپخشکن و حرارت بسیار ملایم بگذارید و در آن را با دمکنی بپوشانید.
حدود ۲۵ تا ۳۰ دقیقه زمان در نظر بگیرید و از دقیقه ۲۰ یکی از نانها را بررسی کنید. اگر کف نان خیلی سریع تیره شد، حرارت را کمتر کنید. در روش بدون فر، سطح نان ممکن است به اندازه فر طلایی نشود؛ بنابراین پخت کامل قسمت داخلی مهمتر از رنگ سطح آن است.
📦
روش نگهداری نان خرمایی
بعد از پخت، اجازه دهید نان خرمایی کاملاً خنک شود و سپس آن را داخل ظرف دربسته قرار دهید. در محیط خنک میتوانید نانها را حدود ۲ تا ۳ روز نگهداری کنید.
اگر هوا گرم است، نگهداری در یخچال گزینه مناسبتری است؛ البته نان در یخچال ممکن است کمی سفت شود. برای برگرداندن بافت نرم، قبل از مصرف چند دقیقه آن را در دمای محیط بگذارید یا مدت کوتاهی گرم کنید.
❄️ آیا میتوان نان خرمایی را فریز کرد؟
بله. نان خرمایی را بعد از خنک شدن در بستهبندی مناسب قرار دهید و داخل فریزر بگذارید. برای حفظ کیفیت بهتر است طی حدود ۲ تا ۳ ماه مصرف شود.
🛒
خرید مواد اولیه نان خرمایی
برای نان خرمایی، کیفیت خرما و گردو تأثیر زیادی روی طعم مواد میانی دارد. اگر برای تهیه خرما، گردو و سایر خشکبار مورد نیازتان دنبال یک فروشگاه تخصصی هستید، فروشگاه آجیل و خشکبار تیشین میتواند یکی از گزینههای شما باشد.
💬
سوالات متداول نان خرمایی
در این بخش، رایجترین سوالهایی را که ممکن است هنگام تهیه نان خرمایی داشته باشید، کوتاه و مستقیم پاسخ دادهایم.
۱
نان خرمایی چند دقیقه در فر میپزد؟
۲
نان خرمایی چرا سفت میشود؟
۳
نان خرمایی چطور نرم میماند؟
۴
نان خرمایی چند روز میماند؟
۵
نان خرمایی را میتوان فریز کرد؟
۶
نان خرمایی با خرمای خشک چطور درست میشود؟
۷
نان خرمایی کرمانشاهی چه تفاوتی دارد؟
۸
نان خرمایی بدون فر چطور درست میشود؟
📝
جمعبندی طرز تهیه نان خرمایی
برای تهیه نان خرمایی ابتدا خمیر را با شیر، تخممرغ، کره، شکر، خمیرمایه و آرد آماده کنید و اجازه دهید حجم آن تقریباً دو برابر شود. سپس خرما را با گردو، دارچین و هل ترکیب کنید و کنار بگذارید.
در مرحله بعد خمیر را به قسمتهای مساوی تقسیم کنید، داخل هر قسمت حدود ۲۵ گرم مواد خرمایی بگذارید و لبهها را کاملاً ببندید. بعد از ۱۵ تا ۲۰ دقیقه استراحت دوم، روی نانها رومال بزنید و آنها را در فر ۱۸۰ درجه قرار دهید.
با رعایت مقدار آرد، استراحت کافی و زمان مناسب پخت، میتوانید نان خرماییهایی نرم، خوشعطر و مغزدار آماده کنید.
نوش جان!
با عشق بپزید و از عطر نان تازه لذت ببرید








